کامپیوترنکته ها و ترفندهاویندوز

آشنایی کامل با دستورات خط فرمان ویندوز [CMD]

نحوه استفاده از دستورات خط فرمان ویندوز

دستورات خط فرمان ویندوز دستورات خط فرمان ویندوز دستورات خط فرمان ویندوز

CMD مخفف عبارت Command Prompt و به معنی (خط فرمان) میباشد، Command Prompt یا خط فرمان سیستم عامل، یک رابط کاربری متنی میباشد. این رابط کاربری متنی در مقابل رابط کاربری گرافیکی (Graphic User Interface / GUI) قرار می‌گیرد.
در رابط کاربری گرافیگی با استفاده از ظاهری کاربرپسند میتوان در سیستم عامل کارهای متفاوتی را انجام داد. به طور مثال در ویندوز برای باز کردن فایلی روی آن دابل کلیک میکنیم، اما در محیط CMD بدون استفاده از رابط کاربری گرافیکی و تنها با تایپ دستورات در محیط CMD میتوانیم کارهای مد نظر (به عنوان مثال باز کردن یا حذف کردن فایلی خاص) را انجام داد.

هر دستور در خط فرمان سیستم عامل کاربرد خاصی دارد. با تایپ دستورات در محیط Command prompt امکان اجرای دستورات در ویندوز نیز وجود خواهد داشت. این دستورات معمولا دارای پارامترهایی نیز میباشند.

روش های دسترسی به محیط Command Prompt :
در ویندوز ۱۰ بر روی دکمه Start کلیک نموده و وارد قسمت All Apps شوید سپس پوشه Windows System را یافته و آن را باز نمایید و سپس روی Command Prompt کلیک کنید.
در روش دیگر میتوانید بر روی دکمه Start ویندوز کلیک نمایید و در قسمت Search عبارت Command Prompt و یا CMD را تایپ کرده و پس از پیدا شدن، روی آن کلیک نمایید.
همچنین میتوانید کلیدهای Win و R را بفشارید تا برنامه Run باز شده و سپس عبارت CMD را در آن نوشته و Ok نمایید تا Command Prompt برای شما باز شود.
در روش دیگر میتوانید کلیدهای Win و X را بفشارید و پس روی Command Prompt کلیک نمایید.

در زیر به معرفی برخی دستورات پرکاربرد CMD میپردازیم:

نمایش و ویرایش پسوند فایلها با File Type ها. برای مثال:

برای مخفی کردن فایلها و یا اضافه نمودن ویژگیهای Read Only – System – Archive به فایل باید از دستور Attrib استفاده کنید:

دستور attrib دارای چهار پارامتر مختلف میباشد که اگر قبل از پارامتر ها از علامت – استفاده شود آن ویژگی ها از فایل سلب میشود اما اگر با علامت + استفاده شود آن ویژگی ها به فایل اضافه میشود.

مثالی برای سلب نمودن ویژگیها:

مثالی برای اضافه نمودن ویژگیها:

برای ساخت و ویرایش منوی Boot در ویندوز میتوان از دستور Bcdedit استفاده نمود. برای نمایش فهرست Boot ها دستور BCDEDIT را بدون پارامتر وارد کنید:

برای ساخت Boot باید از پارامتر /Create در جلوی دستور bcdedit استفاده کنید. برای دریافت راهنمای ساخت از علامت /؟ هم در جلوی آن استفاده کنید برای مثال:

برای حذف Boot از پارامتر /delete استفاده کنید برای مثال:

برای ذخیره تنظیمات فعلی Boot باید از پارامتر /export استفاده کنید برای مثال:

برای ویرایش و تعیین Permission فایلها و پوشه ها باید از دستور CACLS استفاده کنید. برای نمایش مجوزهای یک فایل دستور CACLS را به همراه نام فایل مورد نظر وارد کنید برای مثال:

برای اضافه نمودن مجوزها باید از پارامتر /p به همراه نام کاربری و سطح مجوز استفاده کنید برای مثال:

برای اضافه نمودن محدودیت ها در دسترسی به فایلها باید از پارامتر /d استفاده کنید برای مثال:

از دستور call در فایلهای Batch برای فراخوانی دستورات یا دیگر فایلهای Batch استفاده میشود. برای مثال:

برای حرکت بین پوشه ها در درایو باید از دستور CD استفاده نمود. برای مثال:

برای برگشت از یک پوشه به یک پوشه قبل باید پس از دستور CD از علامت .. استفاده کنید.

برای برگشت رو پوشه ریشه یا همان به اصل درایو باید از علامت / استفاده کنید.

دستور CHCP برای نمایش کد صفحه های فعال میباشد.

برای تغییر مسیری که در آن هستید میتوانید از دستور CHDIR هم استفاده کنید. این دستور همانند دستور CD میباشد با این تفاوت که با پارامتر /d میتوان درایو را هم تغییر داد. برای مثال:

برای بررسی نمودن وضعیت سلامت هارد دیسک باید از دستور CHDSK استفاده کنید. برای مثال:

برای اینکه متوجه شوید آیا یک درایو NTFS هست یا خیر باید از دستور CHKNTFS استفاده کنید:

زمانیکه صفحه پر از خروجی های سر در گم کننده میشود با دستور CLS میتوانید کلیه متن های موجود در صفحه را پاک کنید.

دستور cmd هم برای اجرای خود cmd میباشد.

از دستور Color برای تغییر رنگ متن و صفحه استفاده میشود. مثلا برای سبز نمودن متن در صفحه مشکی از دستور زیر استفاده کنید:

برای دیدن کلیه کد های رنگ از پارامتر /? استفاده کنید:

برای مقایسه حجم دو فایل میتوان از دستور Comp استفاده نمود. برای مثال:

برای فشرده سازی فایلها در درایو های NTFS میتوان از دستور Compact استفاده نمود. برای مثال:

برای خارج کردن فایل ها از حالت فشرده باید از پارامتر /u استفاده نمود. برای مثال:

برای تبدیل فرمت یک درایو از FAT به NTFS باید از دستور Convert استفاده کنید. برای مثال:

برای کپی گرفتن از فایلها میتوانید از دستور Copy استفاده کنید. پس از وارد نمودن دستور Copy ابتدا مبدا فایلی که قرار است کپی گرفته شود را مشخص کنید سپس مسیر مقصد کپی را مشخص کنید. برای مثال:

برای نمایش و تغییر تاریخ میتوانید از دستور Date استفاده کنید. اگر دستور Date را همراه با پارامتر /t استفاده کنید تاریخ را نمایش میدهد. برای مثال:

برای تغییر تاریخ پس از وارد نمودن دستور Date تاریخ میلادی را در جلوی آن به فرمت زیر وارد کنید:

برای حذف فایلها میتوانید از دستور Del استفاده کنید. برای مثال:

برای حذف فایلهای یک پوشه یا درایو به همراه فایلهای زیر مجموع پوشه های درون آن درایو باید پارامتر /s را نیز به دستور اضافه کنید. برای مثال:

برای حذف بدون پرسش فایلها از پارامتر /q استفاده کنید.

برای حذف کلیه فایلها بجای مشخص نمودن یک فایل باید از علامت *.* پس از پارامتر های بالا استفاده کنید.

برای فهرست گیری از فایلهای موجود در یک درایو باید از دستور Dir به همراه نام آن درایو یا پوشه استفاده کنید. برای مثال:

برای نمایش فایلهای مخفی و فایلهای مخفی سیستمی باید از پارامتر /a پس از دستور dir استفاده کنید.

برای فهرست گیری از فایلهای یک درایو به همراه فایلهای زیر مجموع پوشه های آم درایو باید از پارامتر /s استفاده کنید.

یکی از دستورات کاربردی در زمینه مدیریت پارتیشن ها Diskpart است با این دستور شما میتوانید پارتیشن ها را بسازید یا آنها را حذف کنید و یا Lable آنها را تغییر دهید. همچنین با این دستور میشود Type هارد دیسک را از GPT به MBR یا Dynamic و یا Static تبدیل نمود.

دستور Diskpart دارای یک مد میباشد. یعنی با تایپ نمودن دستور Diskpart و فشردن Enter وارد محیط Diskpart میشوید.

برای ساخت Partition در مد Diskpart باید از دستور Create و نوع پارتیشن استفاده کنید.

برای ساخت دستورات ماکرو در CMD باید از دستور Doskey استفاده کنید. با این دستور کار خود را راحت میکنید و به سادگی میتوانید دستورات را در یک حرف کوچک جای دهید.

برای نمایش Driver های نصب شده در ویندوز میتوانید از دستور DRIVERQUERY استفاده کنید. اگر دستور DRIVERQUERY را بدون پارامتر وارد کنید کلیه Driver های سیستم را نمایش میدهد:

برای استفاده از این دستور در شبکه:

برای نمایش پیام در CMD میتوان از دستور Echo استفاده نمود. برای مثال:

از دستور Echo بیشتر در فایلهای Batch استفاده میکنند تا پیام های خود را به مخاطب نشان دهند.

اگر دستور Echo را با کلمه OFF تایپ کنید وضعیت اعلان خط فرمان مخفی میشود. در واقع از این دستور برای شروع و مشخص نمودن ساخت فایل Batch استفاده میشود.

دستور Endlocal برای مشخص نمودن مرز Variable ها در فایلهای Batch استفاده میشود. پس از وارد نمودن دستور EndLocal در فایل Batch کلیه Variable ها از حالت محلی یا Local به حالت کلی یا Global وارد میشوند.

یکی دیگر از دستوراتی که میتوان با آن فایل ها را حذف نمود دستور Erase است. برای حذف یک فایل پس از تایپ دستور Erase نام فایل را مشخص کنید.

برای خروج از محیط CMD میتوانید از دستور Exit استفاده کنید.

یکی دیگر از دستوراتی که میتوان با آن فایلهای مختلف را با هم مقایسه نمود دستور FC میباشد. برای استفاده از این دستور پس از تایپ FC نام فایل اول را به همراه یک فاصله با نام فایل دوم تایپ کنید:

برای پیدا کردن یک کلمه یا جمله در یک فایل متنی باید از دستور Find استفاده کنید. مثلا برای پیدا نمودن کلمه Help در فایل Command.txt دستور به شکل زیر میشود:

یکی از دستورات قدرتمند در زمینه پیدا کردن متن ها با پارامتر های کاربردی دستور FINDSTR میباشد. با این دستور میتوانید به صورت حرف های متن خاصی را با ویژگی های جالب از یک فایل متنی پیدا کنید. بیشتر کاربرد های دستور FINDSTR در فایلهای Batch مورد استفاده قرار میگیرد.

یکی از مهمترین دستورات CMD که در فایلهای Batch استفاده میشود دستور FOR میباشد. با این دستور میتوان کارهای جالبی را در فایل های Batch انجام داد.

برای فرمت کردن یک درایو باید از دستور Format استفاده کنید. در صورتی که پارامتر /q را پس از دستور وارد کنید. فرمت به صورت سریع انجام میشود. برای مثال:

دستور FSUTIL برای مدیریت کارهای مربوط به فایل سیستم های FAT و NTFS میباشد. با این دستور میتوان نقاط تجزیه و پراکندگی ها و یا Dismount نمودن درایو ها را مدیریت نمود.

اگر دستور FSUTIL را بدون پارامتر وارد کنید فهرستی از زیر دستورات آن نمایش داده میشود.

برای مشخص کردن اینکه چه File Type با چه برنامه ای باز شود میتوان از دستور FType استفاده نمود. دستور Ftype تکمیل کننده کار دستور Assoc میباشد.

یکی از دستوراتی که برای رفتن به قسمت های مختلف Batch File استفاده میشود دستور Goto است. با این دستور میتوانید بگوید کدام بخش از فایل Batch شما اجرا شود.

برای نمایش محتوای Group Policy در CMD میتوانید از دستور GPResult استفاده کنید.

یکی دیگر از دستورات در زمینه مدیریت File Permission ها دستور ICACLS میباشد. دستور ICACLS همانند دستور CACLS میباشد با این تفاوت که دارای ویژگی های بیشتری در زمینه مدیریت مجوزها میباشد.

دستور IF یکی دیگر از دستوراتی میباشد که در Batch Programing استفاده میشود. با این دستور میتوانید طبق شرایط مشخص کار مشخصی را انجام دهید.

برای تغییر نام درایو ها باید از دستور Label استفاده کنید. با این دستور میتوانید Label درایو ها را تغییر دهید یا حذف کنید.

برای حذف Label ها کافیست دستور Label را فقط با نام درایو مورد نظر وارد کنید سپس Enter را بفشارید تا پیام تغییر Label نمایش داده شود پس دوباره Enter بزنید تا پیام مربوط به حذف Label را مشاهده کنید و حرف Y را فشار دهید تا Label تغییر کند. برای مثال:

برای ساخت یک پوشه یا Directory باید از دستور MD استفاده کنید.

اگر میخواهید چند پوشه را همزمان با یک دستور بسازید اسم پوشه ها را پشت سر هم با یک Space تایپ کنید.

در صورتی که میخواهید پوشه های تو در تو بسازید باید اسم هر پوشه را با یک \ از پوشه بعد جدا کنید:

یکی دیگر از دستوراتی که برای ساخت New Folder مورد استفاده قرار میگرید MKDIR است.

برای ساخت میانبر یا همان Shortcut از فایلها باید از دستور MKLINK استفاده کنید.

برای ساخت Shortcut از درایو C:\Softwares در درایو D:\ با نام TMLMANAGER دستور به شکل زیر میشود:

برای پیکربندی دستگاههای کامپیوتر میتوانید از دستور Mode استفاده کنید. همچنین میتوان با دستور Mode تنظیمات مربوط به اندازه صفحه CMD را نیز مشخص نمود.

برای مشخص نمودن ساز CMD باید تعداد خطها (Lines) و تعداد حرف ها (Cols) را مشخص کنید. برای مثال:

برای نمایش محتوای فایلهای متنی میتوانید از دستور more استفاده کنید. ویژگی دستور More متوقف نمودن نمایش محتوا، بسته به اندازه صفحه است.

یکی دیگر از ویژگی های More حرکت خطی و صفحه ای میباشد. اگر از کلید Enter استفاده کنید یک صفحه رد میشود ولی اگر از کلید Space استفاده کنید یک خط رد میشود.

برای بریدن یا Cut نمودن فایلها باید از دستور Move استفاده کنید. نحوه استفاده از دستور More بسیار ساده میباشد. ابتدا مبدا فایل را مشخص کنید(فایلی که قرار است انتقال داده شود) سپس مقصد فایل را

برای نمایش فایلهای که توسط کاربران شبکه در حال استفاده میباشد باید از دستور OpenFiles استفاده کنید.

برای فهرست گیری از پارامتر /query استفاده کنید.

برای قطع کردن ارتباط کاربران از پارامتر /Disconnect استفاده کنید:

برای دریافت اطلاعات بیشتر دستور OpenFIles را با علامت /? تایپ کنید.

برای نمایش یا مشخص نمودن مسیر جستجوی فایلهای اجرای باید از دستور Path استفاده کنید.

برای توقف نمایش محتوا در فایلهای Batch از دستور Pause استفاده میشود.

یکی از دستورات کاربردی برای تغییر مسیر در فایلهای Batch که با دستور Pushd کار میکند دستور Popd است. این دستور شما را از پوشه فعلی که در آن هستید به پوشه ای که توسط دستور Pushd ذخیره شده منتقل میکند.

برای پرینت گرفتن از فایلهای متنی میتوانید از دستور Print استفاده کنید. مثلا برای پرینت گرفتن فایلی با نام Word.txt در درایو E از پرینت HP (نام پورت متصل را باید استفاده کنید) دستور به شکل زیر میشود:

برای تغییر علامت اعلان CMD باید از دستور Prompt استفاده کنید. برای مثال:

از دستور Pushd برای ذخیره پوشه فعلی که در آن هستید استفاده میشود. این دستور با دستور Popd برای محیط Batch Programing قابل استفاده هستند.

برای حذف پوشه ها و دایرکتوری ها باید از دستور RD که به معنای Remove Directory میباشد استفاده کنید. برای حذف فایلها پس از تایپ دستور RD اسم فایل مقصد را در جلوی آن تایپ کنید.

برای حذف بدون پرسش پوشه ها باید از پارامتر /q استفاده شود. و برای حذف پوشه های که دارای محتوا میباشند باید از پارامتر /s استفاده شود. برای مثال:

هشدار: در هنگام استفاده از دستور RD حواستان باشد تا به مشکلی بر نخورید. چرا که با یک Space اضافه تمام فایلهایتان نابود خواهد شد.

برای خواندن اطلاعات از هارد دیسک Bad Sector شده باید از دستور Recover استفاده کنید. برای مثال:

پس از اجرای دستور Recover هارد دیسک به صورت Sector به Sector بازبینی میشود و Sector های مشکل دار (Bad Sector) مارک دار میشوند. تا اطلاعات بعدی رو آنها کپی نشود.

یکی از دستوراتی که هیچ استفاده ای غیر از نظر دهی در فایلهای Batch ندارد دستور REM است.

برای تغییر نام فایلها و پوشه ها باید از دستور Ren استفاده کنید. استفاده از دستور Ren بسیار ساده میباشد کافیست تا دستور Ren را با اسم فایلی که میخواهید تغییر نامش دهید وارد کنید سپس با یک فاصله نام جدید را تایپ و Enter را بفشارید.

نکته: زمانی که از دستور Ren استفاده میکنید پسوند فایلها را هم تغییر میدهید. پس پسوند (File Extensions) فایلها را هم با یک نقطه بعد از اسم فایل مشخص کنید.

یکی دیگر از دستوراتی که برای تغییر نام استفاده میشود دستور Rename است.

برای جایگزین نمودن فایلها باید از دستور Replace استفاده کنید.

یکی دیگر از دستوراتی که برای حذف نمودن دایرکتوری ها یا همان پوشه ها استفاده میشود دستور RMDIR میباشد. برای حذف پوشه باید دستور RMDIR را با نام پوشه مورد نظر خود وارد کنید:

یکی از پیشرفته ترین دستورات کپی در CMD دستور ROBOCOPY میباشد. برای استفاده از این دستور بیش از بیست پارامتر وجود دارد که نحوه عملکرد کپی را مشخص میکنند.

دستور SET برای ساخت Variable استفاده میشود. به طور کلی از دستور SET در فایلهای Batch استفاده میشود. %TEMP% یک Variable است.

برای ساخت Variable از یک مسیر یا محتوا فرایند به شکل زیر میشود:

در بالا یک Variable با نام TML و محتوای D:\Education ساخته شد.

دستور SETLOCAL برای مشخص کردن وضعیت Variable ها استفاده میشود. این دستور هم مخصوص فایلهای Batch میباشد. با دستور SETLOCAL میتوان Variable ها را Local نمود. این دستور با دستور Endlocal استفاده میشود.

برای مدیریت سرویس ها مثل نصب و فعال سازی و یا پیکربندی Service های ویندوز باید از دستور SC استفاده کنید.

برای ساخت کارهای زمانبندی شده باید از دستور SCHTASKS استفاده کنید. با این دستور میتوانید هر کاری را زمانبندی کنید. مثلا یک وظیفه بسازید که تا ۱۰ روز دیگر هارد دیسک شما را در ساعت ۱۰ نصف شب Defrag کند. و یا هر عمل دیگری…

دستور Shift هم یکی دیگر از دستورات Batch Programming میباشد.

برای خاموش و ریستارت و Logoff نمودن ویندوز باید از دستور Shutdown استفاده کنید. کار با دستور Shutdown بسیار ساده میباشد.

برای خاموش نمودن باید از پارامتر /s استفاده کنید و برای ریستارت کردن ویندوز از پارامتر /r و همچنین برای Logoff نمودن باید از پارامتر /l استفاده کنید.

برای مشخص نمودن زمان خاموش شدن باید از پارامتر /t به همراه ثانیه مورد نظر خود استفاده کنید:

دستور Sort برای نمایش خروجی منظم دیگر دستورات استفاده میشود.

برای اجرا یا فراخوانی برنامه ها یا فایلهای Batch در خارج از محیط فعلی CMD باید از دستور Start استفاده کنید.

برای ساخت درایو مجازی میتوانید از دستور SUBST استفاده کنید. با دستور SUBST یک درایو مجازی از یک پوشه ساخته میشود.

برای بررسی وضعیت سیستم، میتوانید از دستور Systeminfo استفاده کنید. با این دستور میتوان اطلاعات زیادی را از ویندوز به دست آورد. مثلا زمان روشن شدن ویندوز، یا زمان نصب ویندوز و یا نام Motherboard و خیلی دیگر از اطلاعات…

برای فهرست گیری از Process های فعال در ویندوز باید از دستور Tasklist استفاده کنید. کار با دستور Tasklist بسیار ساده میباشد. کافیست تا دستور Tasklist را بدون پارامتر وارد کنید:

برای فهرست گیری از Process های فعال از دستور Tasklist استفاده میشود و برای بستن Process ها باید از دستور Taskkill استفاده کنید. برای بستن یک Process ابتدا کد یا اسم آن را از دستور Tasklist دریافت نموده سپس با دستور Taskkill میتوانید ببندید.

برای تغییر ساعت در CMD باید از دستور Time استفاده کنید. اگر دستور Time را با پارامتر /t وارد کنید زمان را نمایش میدهد. اما اگر آنرا بدون پارامتر وارد کنید پس از نمایش زمان میتوانید آن را تغییر دهید.

برای تغییر عنوان CMD باید از دستور Title استفاده کنید. برای مثال:

برای فهرست گیری از پوشه ها و فایلهای ویندوز به صورت درختی و گرافیکی باید از دستور Tree استفاده کنید.

برای نمایش محتوای فایلهای متنی میتوانید از دستور Type استفاده کنید. فرق دستور Type با دستور More در این است که در دستور More به اندازه سایز صفحه CMD اطلاعات نمایش داده میشود.

برای نمایش نسخه ویندوز باید از دستور VER استفاده کنید.

از دستور Verify برای بررسی دوباره فایلهای کپی شده توسط CMD استفاده میشود.

از دستور Vol برای نمایش سریال درایو ها به همراه اسم یا Label آنها استفاده میشود.

یکی دیگر از دستورات کپی که دارای پارامتر های خوبی برای کپی گرفتن اطلاعات استفاده میشود دستور Xcopy میباشد.

برای کپی گرفتن از اطلاعات با دستور Xcopy ابتدا مسیر پوشه مبدا را مشخص کرده سپس مسیر کپی شدن اطلاعات مشخص میکنید.

یکی از قدرتمند ترین دستورات CMD برای مدیریت ویندوز WMIC میباشد با این دستور میتوانید هر کاری را در زمینه Windows Management Instrumentation انجام دهید.

منبع : وبسایت سیّد مهدی سلیمی 

دستورات خط فرمان ویندوز دستورات خط فرمان ویندوز دستورات خط فرمان ویندوز دستورات خط فرمان ویندوز دستورات خط فرمان ویندوز دستورات خط فرمان ویندوز

منبع
وبسایت سیّد مهدی سلیمی
برچسب ها
نمایش بیشتر

میثم پورواحدی

خوشحالم که با جدیت در حال پروراندن رویایم هستم. گیسوم‌طرح برایم فقط یک رویا نیست ، یک دوست خوب و یک معلم فوقالعادست...

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.

دکمه بازگشت به بالا